KPO 2 · NUSƆSƆME YEYE SI WOTU ƐSƆ LE MAWUNYA ƑE NUFIAFIA GBALƐ DZI
SEE MORE JESUS · wanttoseemore.com
Nya Kae Biblia Gblɔ Tso Sidzedze Ŋu? — Akpa 2
KPO 2 · NUSƆSƆME YEYE SI WOTU ƐSƆ LE MAWUNYA ƑE NUFIAFIA GBALƐ DZI
Sidzedze — Biblegbugbɔdzedzeasi ƒe Nufiafia
NYA GBALẼNYA
Sidzedze le kesinɔnu, eye dukɔ si masee o la, wotsrɔ̃ wo. Nyateƒe sia ye woɖo anyi da ɖi na mí xoxo; azɔ míayi edzi, kple ɖasefo yeyewo hena nyateƒe ma ke. Hebrigbe me ŋkɔ si wozã lae nye daath (H1847, sidzedze), si tso yada (H3045, be woanya nu) gbɔ, eye egɔmee nye be woanya nu to kpɔkpɔ me — be woade nya Mawu ŋutɔŋutɔ, ke menye ne woase eŋkɔ ko o. Grikigbe me ŋkɔe nye gnosis (G1108, sidzedze); eye nya bubu si gbã eme ɖe edzi le, si nye epignosis (G1922, be woalɔ̃ ɖe edzi), si nye sidzedze deto si lé nyateƒe la ɖe asi keŋkeŋ. Kpɔ nu sia ɖa nyuie: Sidzedze si Mawu di be wòanɔ mewò la, menye agbalẽ geɖewo xexlẽme o, elabena nusɔsrɔ̃ ɖekɛ ɖeɖe la, ŋutilã ƒoƒo dome tsi kɔ ɖo ko. Ame ɖeka ate ŋu asrɔ̃ nu le eƒe agbenɔɣi katã me, gake maɖo afi ma kpɔ o; ame bubu vɔ̃na Mawu, do ɣli le eyome, eye ekpɔnɛ. Wodzea egɔme le Aƒetɔ la vɔvɔ̃ me; ame siwo dinɛ lae kpɔnɛ; eye eƒe nuwuwue nye agbenɔnɔ — be woanya Mawu vavãtɔ la, kple Via si wòɖo ɖa. Ŋkeke aɖe gbɔna si me anyigba blibo la ayɔ fũu kple esia. Eya ta mikpɔ nyuie ale si miesee. Midi eme ne miakpɔe.
NYA ETƐ̃ SIWO NUSƆSRƆ̃ SIA ƊO NAWO ŊU:
1. Afi ka gɔmesese dzea egɔme le, eye aleke ame kpɔnɛ?
2. Nu ka nye sidzedze katã ƒe nuwuwu — nu ka amea ele be wanya be wòakpɔ agbe mavɔ?
3. Nu ka ava ame siwo gbe nu si sɔsrɔ̃ dzi, eye mɔkpɔkpɔ ka wodo ŋugbe na anyigba blibo la?
GBEƑOƑO LA --> WOTSRƆ̃ NYE DUKƆMEVIWO LE SIDZEDZE MANƆMEE TA (HOSEA 4:6).
GƆMEÐEANYI --> NYE DUKƆ YI ABOYOME, ELABENA SIDZEDZE MELE WO SI O (YESAYA 5:13).
GBEGBLƆ LA --> SIDZEDZE ME WOATSɔ AÐE AME DZƆDZƆE LA (LODODOWO 11:9).
GBEƑOƑO --> AME KAWO WƑU AFIA NUNYA? = AMEDZRODOWO SIWO ƐA HAI TSO NOTSI ŊU LE ASI (ISAYA 28:9).
GŌMEDZIƆWO --> ELE BE SEDE NANƆ SEDE DZI + ƉOƉOƐ NANƆ ƉOƉOƐ DZI + AFISIA VIVĮ, AFIMA HÃ VIVĮ (YESAYA 28:10).
Akpa evelia sia gaɖo kpe nyateƒe ma ke dzi tso ɖasefo yeye aɖewo gbɔ.
(Nye ŋutɔ ƒe susuwo — de dzesi Helagbe me nya eve siawo, elabena wole ƒomevi ɖeka gake womesɔ tututu o. gnosis (G1108, knowledge) fia nunya, sidzedze; epignosis (G1922, acknowledging) fia gɔmesese deto, gɔmesese si woxɔ nyateƒe la dzi se blibo. Ame aɖe ate ŋu anɔ nu gbãtɔ dzim le eƒe agbe blibo la katã gake mava ɖo evelia gbeɖe o: enɔa nu srɔ̃m ɣesiaɣi, gake mate ŋu ava ɖo nyateƒe la ƒe epignosis me akpɔ gbeɖe o. Mawu tia nya si lolo wu la ɖe afi ma, eye tiatia sia ŋutɔ fia mí nane.)
(Nye ŋutɔ nye susuwo — Strong ƒe numeɖeɖe gblɔ be yada (H3045, na nyanya) fia be woanya nane to ekpɔkpɔ me. Hiob gblɔ nya sia le nu si katã wòse la megbe: Mese wò to nye towo me, gake fifia la, nye ŋku le wò kpɔm. Nyanyae nye esi nu si sɔsrɔ̃ sia le didim — menye togbɔ be woase nu kple to ko o, ke boŋ nukpɔkpɔ.)
GƆMEDZEDZE SEKE
Tap Bible Speaks under any verse for its word study, other Scripture, and notes.
Lododowo 1:7Yehowa vɔvɔ̃e nye nunya ƒe gɔmedzedze, ke bometsilawo doa vlo nunya kple amehehe.
(Nye ŋutɔ nye susuwo — sidzedze ƒe gɔmedzedze li, eye gɔmedzedzea nye Yehowa vɔvɔ̃. Womekpɔa daath (H1847, sidzedze) le dadalawo gbɔ o; edzea egɔme le afi si ame aɖe abɔbɔ eɖokui, ade vɔvɔ̃ na Mawu la. Ame si mavɔ̃e o la mate ŋu asrɔ̃ nu tso egbɔ o.)
1. DI ƐE, EYE NA WÒNƆ AFI MA
1.Lododowo 18:15Sidzela ƒe dzi kpɔa gɔmesese eye nunyala ƒe to dia gɔmesese.
(Nye ŋutɔ ƒe susuwo — de dzesi ɖoɖoa: do ɣli ɖe eŋu, kɔ wò gbe dzi, eye EMEGBE àke ɖe eŋu. Nya si wogbugbɔ gɔme le Nyagbɔgblɔ 2:3 be “gɔmesese” la nye biynah (H998, gɔmesese); Mawu ƒe sidzedze si le Nyagbɔgblɔ 2:5 la nye daath (H1847, sidzedze). Do ɣli bia gɔmesese, eye Mawu ana wò eya ŋutɔ ƒe sidzedze. Mesi ɣaa ɖa tso ame si le ɣli dom la gbɔ o.)
4.Lododowo 19:2Menyo be dzo nanɔ mewò ɖe nuwo wɔwɔ ŋu gɔmesesemanɔmee alo atsi dzi ahabu mɔ o.
ESIAE NYE AGBE MAVƆ = BE WOANYA WÒ MAWU VAVÃ ƉEKA LA + YESU KRISTO, SI WÒ ƉO ƉA.
(Nye ŋutɔ nye susuwo — esiae nye taɖodzinu si sidzedze katã le taɖo ɖo. ginosko (G1097, be woanya nu) menye be woanya nu tso eŋu o, ke be woanya EYA ŋutɔ. Agbe mavɔ la mele nunya si woŋlɔ ɖi dzi o, ke le amesi wonya, si nye Mawu vavã ɖeka la, kple Yesu Kristo si eɖo ɖa la nyanya me.)
2.Filipitɔwo 3:8Ɛ̃, azɔ la, ne metsɔ nu siawo katã sɔ kple viɖe gã si mekpɔ le Kristo Yesu, nye Aƒetɔ nyanya me la, womegaɖi naneke le ŋkunyeme o. Esia ta metsɔ nu mawo katã ƒu gbe, eye mebu wo aɖukpodzinuwoe, be nye asi nasu Kristo dzi,
MEBUNA NUWO KATA BE WOZU DZODZOM --> LE KRISTO YESU, NYE AƑETƆ LA SISI KO NYONYOME LA TA + BE MAKPƆ KRISTO DZI.
3.Korintotɔwo 2 4:6Mawu ame si gblɔ be, “Kekeli neklẽ ɖe viviti me la,” kee nye ame si klẽ ɖe míawo hã ƒe dzi me. To esia wɔwɔ me la, ena be míexɔ kekeli la ƒe sidzedze, si nye eƒe ŋutikɔkɔe si klẽna tso Kristo me.
MAWU KLẼ ƉE MÍAWO ƑE DZI ME --> KEKELI LA ƑE SIDZEDZE, SI NYE MAWU ƑE ŊUTIKƆKƆE = SI KLẼNA TSO KRISTO ME.
(Nye ŋutɔ ƒe susuwo — Mawu si si ɖe gbe be kekeli nadze tso viviti me lae na kekeli klẽ ɖe míaƒe dziwo me. Nu kae kekeli ma ɖe fiae? Ŋkume aɖe. Mawu ƒe ŋutikɔkɔe ƒe sidzedze la, ŋkume aɖe le esi, eye Yesu Kristo ƒe ŋkumee wònye. Nyateƒe sidzedze ɖe sia ɖe wua nu to ekpɔkpɔ me.)
3. SUSU MASESẼ GBLẼA AMEWO
1.Hosea 4:6Le simadzemadze ta nye amewo le tsɔtsrɔ̃m, esi mi, nunɔlawo, miedo vlo sidzedze ta la, nye hã megbe be miaganye nye nunɔlawo o, eye esi mieŋlɔ miaƒe Mawu ƒe sewo be ta la, nye hã maŋlɔ mia viwo be.
WOTSRƆ̃ NYE DUKƆ LE SIDZEDZE MANƆMEE TA + WÒ GBE NU LE SIDZEDZE GBƆ --> NYE HÃ MAGBE NU LE GBƆWÒ.
(Nye ŋutɔ ƒe susuwo — de dzesi esia: menye ŋusẽ manɔmee alo abolo manɔmee wotsrɔ̃ wo ɖo o, ke boŋ sidzedze manɔmee. Eye menye sidzedzea nɔ ɣaɣla ɖe wo o — wogbe eƒe xɔxɔ. Vodada la menɔ nunɔla la ŋu o.)
2.Romatɔwo 1:28Gawu la, esi wosusui be mehiã be woalé sidzedze Mawu me ɖe asi o ta la, Mawu ɖe asi le woƒe susu ŋu na bometsitsi be woawɔ nu si mele be woawɔ o.
WOMEDI BE YEWOALÉ MAWU ƉE WOƑE SIDZEDZE ME O --> MAWU TSƆ WO DE ASI NA SUSU VLO.
(Nye ŋutɔ ƒe susuwo — Hosea kple Paul ɖi ɖase ɖeka, ɖeka na Israel, evelia tso Trɔ̃subɔlawo ŋu. Ne nènya Mawu ɖo ɖe adzɔge tso wò sidzedze me la, susu ŋutɔ hã wotsɔnɛ dea asi na ame. epignosis (G1922, sidzedze kple ɖeɖeakɛ) — womelɔ̃ be yewoaɖe Mawu akɛ o, eye Mawu tsɔ wo de asi na wo ŋutɔ.)
4. NUXƐXLƆ̃ LA — SIDZEDZE SI DOA DAƖ AME
1.Korintotɔwo 1 8:1Miaƒe biabia bubu hã ku ɖe nuɖuɖu siwo woɖa tsɔ sa vɔe na legbawo. Enye nyateƒe be nunyalawoe mí katã míenye. Nunya hea ɖokuidodoɖedzi vanɛ, ke lɔlɔ̃ tua amewo ɖo.
SUSU LE NU SRÕM GEEDE + MEATE ŊU AVA NU NYAME LE NYATEƒENUNYA GBƆ GBEƉEKA O.
3.Timoteo 1 6:20O, Timoteo, mègado kpo nu siwo Mawu tsɔ de asiwò la wɔwɔ o. Mègahe nya manyatanu kple ame siwo dana be yewonya nu, evɔ womenyae o la o.
DZRA NU SI WOTSƆ DE ASI NA WO LA + ƉO ƉO ƉE SASASƆSƆWOWO SI TSO NUSƆSRƆ̃ SI WOYƆNA BE SƆSRƆ̃ ƉE ALƆ ME.
(Nye ŋutɔ nye tamedzedzewo — nya si nye "science" le afi sia la nye gnosis (G1108, nunya) — "nunya" aɖe si womeyɔ nenema o, ke nye alakpanunya. Sɔsrɔ̃ ƒomevi aɖe li si mekpɔna gbeɖe teƒe le nyateƒe la gbɔ o, kple nunya aɖe si le nyateƒe me la menye nunya kura o. Dzɔ nu si wode asi na wò la ŋu, eye dò nuwo katã kpɔ.)
5. MOKPƆKPƆ LA — ANYIGBA AYƆ FULL KPƆM LE AƑETƆ LA NUNYA ME
1.Yesaya 11:9Naneke mahe vɔ̃ alo gbegblẽ va nye to kɔkɔe blibo la dzi o, elabena sidzedze Yehowa axɔ anyigba la dzi abe ale si tsi yɔa atsiaƒu mee ene.
ANYIGBA AYƆ FÙ KATÃ KPLI AƒETƆ LA ƒE ŊUTIKƆKƆE SIA GNUKUNU + ABE ALE SI TSI XƆ AFU ƒU LA ENE.
(Nye ŋutɔ nye susuwo — sidzedze si amewo gbe fifia la, azi anyigba blibo la dzi gbe ɖeka. Nu si dze egɔme le ame ʋɛ siwo vɔ̃ enu la ŋu la, atsyɔ dukɔ ɖe sia ɖe dzi. Mawu magblẽ eƒe anyigba ɖi le manyanya me o.)
NU EVETƆ ME
Yesaya 11:9Naneke mahe vɔ̃ alo gbegblẽ va nye to kɔkɔe blibo la dzi o, elabena sidzedze Yehowa axɔ anyigba la dzi abe ale si tsi yɔa atsiaƒu mee ene.
Gake zi ale si mele agbe --> eye zi ale si Yehowa ƒe ŋutikɔkɔe yɔ anyigba blibo la dzi la.
Nyagblɔla 4:12Gawu la, woate ŋu aɖu ame ɖeka dzi bɔbɔe gake ame eve ate ŋu anɔ akpa ɖeka eye woaɖu dzi. Nu si ganyo wu esiae nye, ame etɔ̃ nanɔ akpa ɖeka elabena ka si wotsɔ ka sue etɔ̃ lɔ̃e la menya lãna bɔbɔe o.
AME EVE ATSI TRE NƐ + KA ƐTƆ̃LIA MAGATƆ KABAKABA O.
(Nye ŋutɔ ƒe susuwo — na míatsɔ etɔ̃awo ada ɖe anyi ɖekae. Yesaya gblɔ be anyigba la ayɔ fũu kple AƑETƆ la ƒe SUSU (nunya); Habakuk gblɔ be AƑETƆ la ƒe KLOƒEŊUTIKƆKƆE ƒe nunya; eye AƑETƆ la ŋutɔ ka atam na Mose be anyigba la ayɔ fũu kple AƑETƆ la ƒe KLOƒEŊUTIKƆKƆE. Wobla nunya kple ŋutikɔkɔe ɖekae le ŋugbedodo ɖeka me: enyanya la fia be àkpɔ eƒe ŋutikɔkɔe, eye anyigba blibo la akpɔe.)
VOVOLI KPLE EƐE VAVĂ
3.Hosea 6:3Mina míatrɔ ɖe Yehowa ŋu. Mina míadze agbagba be míanyae, eye abe ale si ɣedzedze kple kelemetsi medana le edzi o ene la, nenema ke kakaɖedzi li be magbe tɔtɔ na mí o.”
Mina míatrɔ ɖe Yehowa ŋu. Mina míadze agbagba be míanyae + eye abe ale si ɣedzedze kple kelemetsi medana le edzi o ene la.
4.Korintotɔwo 2 4:6Mawu ame si gblɔ be, “Kekeli neklẽ ɖe viviti me la,” kee nye ame si klẽ ɖe míawo hã ƒe dzi me. To esia wɔwɔ me la, ena be míexɔ kekeli la ƒe sidzedze, si nye eƒe ŋutikɔkɔe si klẽna tso Kristo me.
MAWU FE KLOƑIƑI SUSU LA KEKELIVIWO = LE YESU KRISTO YE MO ME.
(Nye ŋutɔ nye tamesusuwo — Hosea gblɔ be, mina míayi edzi anɔ Aƒetɔ la nyanya dim, eye eƒe vava li kplikpaa abe ale si ŋdɔ dzena ene. Paulo gblɔ be ŋdi va ɖo xoxo: Mawu klẽ ɖe míaƒe dziwo me. Nu si nyagblɔɖila la nɔ tiatiam la, míawo míele ekpɔm fifia kple mo si wometsyɔ nu ɖo o — Mawu ƒe ŋutikɔkɔe si le Yesu Kristo ƒe mo.)
NUTAMEƐ
Petro 2 3:18Ke mitsi le amenuveve kple sidzedze míaƒe Aƒetɔ kple Ɖela Yesu Kristo me. Eya ko tɔ anye ŋutikɔkɔe tso fifia yi ɖe mavɔmavɔ me! Amen.
(Nye ŋutɔ ƒe susuwo — esiae nye nya sia katã ƒe nuwuwu. Ele be woadi nunya abe klosalo ene, eye edzea egɔme le Yehowa vɔvɔ̃ me. Ame siwo gbea nunya la, wotsrɔ̃ wo; ame siwo lée ɖe asi gake mevi lɔlɔ̃ o la, woƒoa adaba; eye ame siwo srɔ̃a nu gake meʋua eme na ame o, wometua asi nyateʒe la dzi akpɔ gbeɖe o. Ke nu sia nu ƒe nuwuwue nye be, menye agbalẽ geɖe wowɔ o — ke boŋ mo ɖeka, ame ɖeka, kple agbe mavɔ: be woanya Mawu, kple Yesu Kristo si edɔ ɖa. Tsi ɖe nunya sia me, eye ŋkeke aɖe li gbɔna esi anyigba blibo la ayɔ fũu kple eya.)
HELLENIKE NYAGBEGBLƆWO
Esiawo nye nya vevi tɔxɛ siwo le nusɔsrɔ̃ sia me. Tsɔ asi ka nya ɖe sia ɖe si dzi wode dodo ɖo le kpukpuiawo si le tame la ŋu, be àkpɔ eƒe gɔmesese le afi sia.
2. Hosea 4:6 — Le simadzemadze ta nye amewo le tsɔtsrɔ̃m, esi mi, nunɔlawo, miedo vlo:
a) ŋutega
b) aɖaŋuɖoɖo
c) sidzedze
3. Yohanes 17:3 — Ale si ame awɔ akpɔ agbe mavɔ lae nye be wòanya wò Mawu vavã ɖeka hɔ̃ɔ la, eye:
Yesu Kristo, ame si nèɖo ɖe xexea me
b) Nyateƒe la ƒe Gbɔgbɔ, si wòadɔ ɖa
c) Mose, ame si me mieɖo dzi ɖo ɖe
4. 1 Korintotɔwo 8:1 — Nunya hea ɖokuidodoɖedzi vanɛ, ke:
a) nunya ƒo bometsitsi ta
b) lɔlɔ̃ tua amewo ɖo
c) nyagbɔgblɔ na hame la tsi ɖe edzi
5. 1 Timoteo 6:20 — O, Timoteo, mègado kpo nu siwo Mawu tsɔ de asiwò la wɔwɔ o. Mègahe nya manyatanu kple ame siwo dana be:
a) nu si dana be enye nunya, evɔ womenyae o
b) nunyanya kple beble dzodzro
c) amegbetɔwo ƒe sededewo
6. 2 Korintotɔwo 4:6 — Elabena Mawu ame si gblɔ be, "Kekeli neklẽ ɖe viviti me la," kee nye ame si klẽ ɖe míawo hã ƒe dzi me, be míakpɔ Mawu ƒe ŋutikɔkɔe ƒe sidzedze si klẽna tso Kristo me:
a) le Mose ƒe mo me
b) le lilikpo la ƒe sɔti la me
c) le Yesu Kristo ƒe ŋkume
7. 4 Mose 14:21 — Gake zi ale si mele agbe, eye zi ale si Yehowa ƒe ŋutikɔkɔe yɔ anyigba blibo la dzi la:
a) Yehowa ƒe sidzedze
b) Yehowa ƒe ŋutikɔkɔe
c) Yehowa ƒe kafukafu
ŊUŊLƆDZI ƉOKUI: 1-b, 2-c, 3-a, 4-b, 5-a, 6-c, 7-b
ALEKE NUSƆSRƆ̃ SIA MAA LIƆ ƐME
Aleke nubabla yeyea ɖe eme fiae: ŋugbedodo la gblɔ be, wo katã woanya nye, tso wo dometɔ suetɔ kekeake dzi va se ɖe wo dometɔ gãtɔ kekeake dzi (Yeremia 31:34), eye wogagblɔ nya sia ake le Kristo me (Hebritɔwo 8:11) — vɔvɔli aɖe si do go eƒe emevava, si le klalo na eŋutɔ ƒe nusɔsrɔ̃.
Ale si nyawo le vevie: nya "science" si le 1 Timoteo 6:20 lae nye gnosis (G1108, sidzedze), eye nya "knowledge" si le Lododowo 2:3 lae nye biynah (H998, gɔmesese) — de dzesi nya si le teƒe si, kple nusita.
Alesi wòɣla ɖe Kristo me: eya amesi me nunya kple sidzedze ƒe kesinɔnuwo katã ɣla ɖo (Kolosetɔwo 2:3) — di enu wu ale si àdi kesinɔnu siwo woɣla, eye didi la wu nu ɖe ame aɖe gbɔ.
Ale si nàtsɔ wò dzi ada ɖe edzi: sidzedze le atrakpuiawo ƒe ɖoɖo si le 2 Petro 1:5-7 la me — mitsɔ sidzedze kpe ɖe nyuiwɔwɔ ŋu, eye mitsɔ ɖokuidziɖuɖu kpe ɖe sidzedze ŋu — atrakpui ɖe sia ɖe si le ɖoɖo ma me la ku ɖe esia ŋu.
Alesi wòɖoa mɔ ɖe mavɔmavɔ me: esiae nye agbe mavɔ la, be woanya eya amea (Yohanes 17:3) — eye ame siwo si nunya le la, woaklẽ abe dziƒo ƒe keklẽ ene (Daniel 12:3).