2.CHIVUMBULUTSO 1:5ndiponso kuchokera kwa Yesu Khristu mboni yokhulupirika, woyamba kuukitsidwa, ndi wolamulira mafumu a dziko lapansi. Kwa Iye amene amatikonda ndipo watimasula ku machimo athu ndi magazi ake,
MBONI YOKHULUPIRIKA + WOYAMBA KUBADWANSO MWA AKUFA --> IYE AMENE ANATIKONDA --> ANATISAMBA KU MACHIMO ATHU M'MAGAZI AKE OMWE.
3.AEFESO 1:7Mwa Yesu Khristu, chifukwa cha magazi ake, ife tinawomboledwa ndi kukhululukidwa machimo athu molingana ndi kuchuluka kwa chisomo cha Mulungu
MMENE TILI NDI CHIOMBOLO MWA IYE KUDZERA MWA MWAZI WAKE = KUKHULUPIRIRA MACHIMO.
(Malingaliro anga - chiwombolo ndi chikhululukiro cha machimo ndi MWA IYE. Ichi ndi chifukwa chake timabatizidwa MWA IYE: mwazi umene umatitsuka, ndi chikhululukiro chimene umagula, zapezeka mwa Iye yemwe timabatizidwa mwa Iye.)
4.YESAYA 52:14Anthu ambiri atamuona anadzidzimuka, chifukwa nkhope yake inali itasakazika; sinalinso ngati ya munthu. Ndipo thupi lake linasakazika; silinalinso ngati la munthu.
MAFUPA ANGA ONSE AGWEDEZEKA --> ADABAYA MANJA ANGA NDI MAPHAZI ANGA --> AGAWANA ZOVALA ZANGA + NDI KUCHITA MAERE PA MALAYA ANGA.
7.YESAYA 53:4Ndithudi, iye anamva zowawa mʼmalo mwa ife; ndipo anasautsidwa mʼmalo mwathu. Koma ife tinkaganiza kuti ndi Mulungu amene akumulanga, kumukantha ndi kumusautsa. (5) Koma iye analasidwa chifukwa cha zolakwa zathu, ndipo anamuzunza chifukwa cha zoyipa zathu; iye analangidwa kuti ife tikhale ndi mtendere, ndipo ndi mabala ake ife tinachiritsidwa.
MOSES MMENE ADAKWEZERA NJOKA --> MOMWEMONSO MWANA WA MUNTHU AYENERA KUKWEZEDWA --> KUTI ALIYENSE WOKHULUPIRIRA MWA IYE ASATAYIKE, KOMA AKHALE NDI MOYO WOSATHA.
Malingaliro anga — ikani izi ziwiri pamodzi ndipo zilole kuti ziphunzitse. Mu chipululu, anthu amene ankafa sanawuzidwe kuti azigwira ntchito kuti apeze mankhwala. Anawuzidwa kuti ayang'ane, mwa chikhulupiriro, china chimene Mulungu anakweza pa mtengo — ndipo anakhala ndi moyo. Yesu akuti mtengowo unali chithunzi cha mtanda wake womwe. Kukhulupirira ndiko kuyang'ana. Munthu asanalape chilichonse, kapena kumvera chilichonse, ayenera kuyamba kuyang'ana ndi mtima wake wonse Uja Amene anakwezedwa, ndi kumudalira Iye. Ndipo taonani Abrahamu: iye anakhulupirira, ndipo Mulungu anamuwerengera chikhulupiriro chake kukhala chilungamo — lamulo lisanaperekedwe, mwambo uliwonse usanachitike. Chikhulupiriro ndipo pamene zonse zimayambira. Koma onani mmene chikhulupiriro chimasinthira msanga kukhala kumvera m'mavesi otsatirawa — usiku womwewo, ola lomwelo.
5.AROMA 10:8Nanga akuti chiyani? “Mawu ali pafupi ndi inu. Ali mʼkamwa mwanu ndi mu mtima mwanu.” Ndiwo mawu achikhulupiriro amene ife tikuwalalikira, (9) kuti ngati udzavomereza ndi pakamwa pako kuti, “Yesu ndiye Ambuye,” ndi kukhulupirira mu mtima mwako kuti Mulungu anamuukitsa kwa akufa, udzapulumuka. (10) Pakuti ndi mtima wanu mukhulupirira ndi kulungamitsidwa, ndipo ndi pakamwa panu muvomereza ndi kupulumutsidwa.
CHIKHULUPIRIRO CHIMABWERA MWA KUMVA --> NDIPO KUMVA MWA MAWU A MULUNGU.
8.MACHITIDWE A ATUMWI 16:29Woyangʼanira ndendeyo anayitanitsa nyale, nathamangira mʼkati ndipo anadzigwetsa pa mapazi a Paulo ndi Sila akunjenjemera. (30) Iye anawatulutsa kunja ndipo anawafunsa kuti, “Amuna inu, ndichite chiyani kuti ndipulumuke?” (31) Iwo anayankha kuti, “Khulupirira Ambuye Yesu ndipo udzapulumuka, iwe ndi a mʼbanja lako.” (32) Kenaka analalikira mawu a Ambuye kwa iyeyo ndi onse amene anali mʼnyumba mwake. (33) Usiku womwewo woyangʼanira ndendeyo anawatenga nakawatsuka mabala awo; ndipo pomwepo iye ndi a mʼbanja lake anabatizidwa.
AMBUYE, NDICHITE CHIYANI KUTI NDIPULUMUKE? --> KHULUPIRIRA AMBUYE YESU KHRISTU --> NDIPO ANABATIZIDWA, IYE NDI ONSE A PAKHOMO PAKE, NTHAWI YOMWEYO.
(Malingaliro anga - kokha kawiri m'Baibulo lonse ndi pamene funso lomweli lidafunsidwa mokweza: apa m'ndende ku Filipi, ndi pa Pentekoste mu Machitidwe 2. Yerekezerani mayankho awiriwa. Gulu la anthu pa Pentekoste linali litamva kale ndipo linali litakhulupirira kale - ndicho chifukwa chake anthuwo adalasidwa mtima - choncho Petro adayamba pa gawo lotsatira: lapani, ndipo mubatizidwe. Mlonda wandende sanadziwe kanthu, choncho Paulo adayamba pa gawo loyamba: khulupirirani - kenako adamuuza mawu a Ambuye, ndipo m'ola lomwelo la usiku munthuyo adabatizidwa. Zoyambira ziwiri, njira imodzi. Kukhulupirira sikutsutsana ndi ubatizo, ndipo ubatizo sikutsutsana ndi kukhulupirira; chikhulupiriro ndi mtima womvera, ndipo ola lomwelo ndilokwanira.)
9.AHEBRI 11:6Ndipo popanda chikhulupiriro nʼkosatheka kukondweretsa Mulungu, chifukwa aliyense amene amabwera kwa Iye ayenera kukhulupirira kuti Mulungu alipodi ndi kuti Iye amapereka mphotho kwa amene akumufunitsitsa.
MACHITIDWE A ATUMWI 2:38Petro anawayankha kuti, “Lapani ndipo mubatizidwe aliyense wa inu, mʼdzina la Yesu Khristu kuti machimo anu akhululukidwe. Ndipo mudzalandira mphatso ya Mzimu Woyera. (39) Pakuti lonjezoli ndi lanu ndi ana anu ndiponso la onse amene ali kutali, ndi iwo onse amene Ambuye Mulungu wathu adzawayitane.”
LAPANI + BATIZIDWANI M'DZINA LA YESU KHRISTU KUTI MUKHULULUKIDWE MACHIMO --> MUDZALANDIRA MPHATSO YA MZIMU WOYERA.
5. LAPANI
1.MACHITIDWE A ATUMWI 3:19Chifukwa chake, lapani, bwererani kwa Mulungu, kuti machimo anu afafanizidwe, kuti nthawi ya kutsitsimuka ibwere kuchokera kwa Ambuye,
CHISONI CHOPEMPHA MULUNGU CHIMABWERETSA KUTEMBENUKA MTIMA KU CHIPULUMUTSO --> CHISONI CHA DZIKO LAPANSI CHIMABWERETSA IMFA.
(Malingaliro anga — musaganize kuti ili ndi mawu wamfupi, wonenedwa kamodzi ndi kutha. Tembenuka, ndi mawu ngati amenewa, akumveka m'Baibulo lonse kalikwiri mia ndi khumi ndi awiri — makumi anayi ndi asanu ndi limodzi mu Chipangano Chakale, ndipo makumi asanu ndi limodzi ndi limodzi mu Chatsopano. Kuyambira kwa aneneri akufuula tembenukani, tembenukani, kupita kwa Yohane akufuula tembenukani, kupita kwa Ambuye Yekha, kupita kwa atumwi, kupita kwa Khristu wouka akulembera mipingo — mkuwe umodzi ukuyenda kuchokera ku Genesis mpaka ku Chivumbulutso: TEMBENUKANI. Mulungu sanasiyepo n'komwe kuitanira anthu kutero. Ndipo palibe angasiye kutero.)
6. BATIZIDWANI MWA KHRISTU KUTI MUKHULULUKIRE MACHIMO
1.MACHITIDWE A ATUMWI 22:16Ndipo tsopano ukudikira chiyani? Dzuka ndi kutama dzina la Ambuye mopemba, ubatizidwe ndi kuchotsa machimo ako.’
IMIRIRA, NDIPO BATIZIDWA, NDIPO TSUKA MACHIMO AKO --> POITANA DZINA LA AMBUYE.
2.AROMA 6:4Chifukwa chake ife tinayikidwa mʼmanda pamodzi ndi Iye mwa ubatizo. Tinalowa mu imfa ndi cholinga choti monga momwe Khristu anaukitsidwa kwa akufa ndi ulemerero wa Atate, ifenso tikakhale mʼmoyo watsopano.
TIKAIKIDWA POMWE NAYE MU UBATIZO MU IMFA --> KOMANSO IFENSO TIYENERA KUYENDA MU KUSINTHIKA KWA MOYO.
3.AKOLOSE 2:12Mu ubatizo, munayikidwa mʼmanda pamodzi ndi Khristu ndi kuukitsidwa naye pamodzi, pokhulupirira mphamvu za Mulungu amene anamuukitsa kwa akufa.
KUYIKIDWA NAYE M'MANDA MU UBATIZO --> KUUKA NAYE KUDZERA MU CHIKHULUPIRIRO CHA MPHAMVU YA MULUNGU.
4.1 PETRO 3:21Madziwo akufanizira ubatizo umene lero ukukupulumutsaninso, osati chifukwa chochotsa litsiro la mʼthupi koma chifukwa cha chikumbumtima choona pamaso pa Mulungu. Umakupulumutsani chifukwa cha kuuka kwa Yesu Khristu,
UBATIZO UMAKUPULUMUTSANINSO = CHIKUMBUMTIMA CHOONA PAMASO PA MULUNGU.
(Maganizo anga (a ine ndekha) — sichoncho madzi amene amapulumutsa. Ndi mayankho a chikumbumtima chabwino kwa Mulungu: mwazi wophimbidwa pa chikumbumtima kudzera mu kumvera kwa ubatizo, ndi munthu kuukitsidwa ku moyo watsopano.)
2 MAFUMU 5:10Elisa anatumiza uthenga kwa iye woti, “Pita, kasambe kasanu ndi kawiri mu mtsinje wa Yorodani, thupi lako lidzachira ndi kukhalanso monga kale ndipo udzayeretsedwa.”
Choncho Naamani anapita ku Yorodani nakadzimiza mʼmadzimo kasanu nʼkawiri --> Thupi lake linakhalanso monga kale ndipo linakhala losalala ngati la kamnyamata.
(Malingaliro anga — nawa chowonadi chomwecho chofanizidwa kalekale. Naamani anali munthu wamkulu, ndipo wakhate, ndipo anauzidwa kuchita chinthu chochepera: kupita kusamba m’mtsinje wa Yorodano kasanu ndi kawiri, ndi kuyeretsedwa. Anakwiya, ndipo anayembekezera chizindikiro chachikulu, ndipo anaganiza kuti mitsinje ya dziko lake yinali yabwino kuposa madzi a Israeli — mofanana ndi anthu amene akupitiriza kupunthwa pa lamulo losavuta ngati limeneli. Koma sizinali madzi a Yorodano amene anamuchiritsa; kunali kumvera mawu a Mulungu m’madzi amene Mulungu anasankha. Anatsika ndipo anasambira kasanu ndi kawiri, ndipo khungu lake linabwerera lofanana ndi khungu la MWANA WACHOKHACHOKHA. Umenewo ndi mmene munthu amabadwiranso: osati mwa khama lililonse la iye yekha, koma mwa kutsika mu kumvera, ndi kutuluka monga mwana watsopano, ndi woyera.)
5.MARKO 16:16Aliyense amene akakhulupirire nabatizidwa adzapulumuka, koma amene sakakhulupirira adzalangidwa.
8.TITO 3:4Koma kukoma mtima ndi chikondi cha Mulungu Mpulumutsi wathu chitaonekera, (5) Iye anatipulumutsa, osati chifukwa cha ntchito zathu zolungama zimene tinachita koma chifukwa cha chifundo chake. Anatipulumutsa potisambitsa, kutibadwitsa kwatsopano ndi kutikonzanso mwa Mzimu Woyera
KUKOMA MTIMA NDI CHIKONDI CHA MULUNGU MPULUMUTSI WATHU ZIDAONEKERA --> SIZOCHITIKA NDI NTCHITO ZACHILUNGAMO --> MOGWIRIZANA NDI CHIFUNDO CHAKE ADATIPULUMUTSA, MWA KUSAMBA KWA KUBADWANSO.
9.AEFESO 2:8Pakuti mwapulumutsidwa mwachisomo, kudzera mʼchikhulupiriro ndipo izi sizochokera mwa inu eni, koma ndi mphatso ya Mulungu, (9) osati ndi ntchito, kuti wina aliyense asadzitamandire. (10) Pakuti ndife ntchito ya Mulungu, olengedwa mwa Khristu Yesu kuti tichite ntchito zabwino, zimene Mulungu anazikonzeratu kale kuti tizichite.
MWACHISOMO MWAPULUMUTSIDWA KUDZERA MU CHIKHULUPIRIRO = MPHATSO YA MULUNGU --> SIYA MAKHALIDWE ABWINO, KUTI MUNTHU ASADZITAME --> IFE NDI NTCHITO YAKE, YOLENGEDWA MWA KRISTU YESU KUTI TICHITE NTCHITO ZABWINO.
(Maganizo anga a payekha — sungani zoona ziwirizi pamodzi, ndipo palibe kutsutsana pakati pawo. Chisomo ndicho mphatso; chikhulupiriro chimalandira; ndipo ubatizo si ntchito yopeza kanthu, monganso Naamani sanapeze kuchira kwake mwa kusambira mumtsinje, kapena akufa sanapeze moyo wawo mwa kuyang'ana njoka yamkuwa. Mulungu anapereka zonse; munthu amangomvera ndi kulandira. Munthu wotuluka m'madzi alibe chinachake choti anyade nacho — anaikidwa m'manda, ndipo Mulungu anamuukitsa. Zinanenedwa pamwambapa za 1 Petro 3:21, ndipo ndi zoona apanso pano: si madzi, ndipo si ntchito za manja athu. Ndi chisomo, cholandiridwa kudzera mu kumvera kwa chikhulupiriro. Ndipo vesi lotsatira limangonena zomwe ntchito zilizi ndi zoyenera: osati maziko a chipulumutso, koma chipatso chake — ife ndife ntchito ya Mulungu yomwe, yopangidwa mwatsopano mwa Khristu Yesu kuti tiyende m'ntchito zabwino zomwe Iye anatikonzera kale. Palibe amene wamvera lamuloli amene wapeza mphatsoyo, ndipo palibe amene amati ndi kupeza amene wamvetsetsa lamuloli.)
10.1 TIMOTEYO 1:13Ngakhale kuti kale ndinali wachipongwe, wozunza ndi wankhanza, anandichitira chifundo chifukwa ndinkachita mwaumbuli ndi mopanda chikhulupiriro.
BATIZIDWA MU DZINA LA AMBUYE YESU --> MZIMU WOYERA UNAFIKA PA IWO.
2.AROMA 8:9Koma inu simulamulidwanso ndi khalidwe lanu lauchimo koma ndi Mzimu ngati Mzimu wa Mulungu akhaladi mwa inu. Koma ngati munthu aliyense alibe Mzimu wa Khristu, iyeyu si wa Khristu.
ANGAKHALE MUNTHU WINA ALIBE MZIMU WA KHRISTU --> IYE SI WAKE.
3.MACHITIDWE A ATUMWI 2:39Pakuti lonjezoli ndi lanu ndi ana anu ndiponso la onse amene ali kutali, ndi iwo onse amene Ambuye Mulungu wathu adzawayitane.”
MUSAMVUTITSE MZIMU WOYERA WA MULUNGU --> IMENE MWASINDIKIZIDWA MWA IYE MPAKA TSIKU LA CHIWOMBOLO.
(Malingaliro anga — Mzimu Woyera si mphotho ya anthu ochepa osankhidwa. Iye ndi CHIZINDIKIRO cha Mfumu pa amene ndi ake, ndiponso CHIPINDULO — gawo loyamba la cholowa lolipiridwa poyamba — kuti ndiwe wake mpaka tsiku la chiwombolo. Choncho funso likukhalabe lomveka bwino, ndipo liyenera kufunsidwa: kodi walandira Mzimu Woyera? Chifukwa mawu akunena momveka bwino: aliyense amene sali ndi Mzimu wa Khristu si wake. Kalata yopanda chizindikiro si kalata ya Mfumu. Munthu wopanda Mzimu sanakhaledi wa Khristu. Muyang'anireni mpaka mukhale ndi Iye.)
NJIRA YOPATUKA — Agalatiya 3:27 ("kubatizidwa mwa Khristu") chimatsegula mbewu ya Abrahamu: "Ndipo ngati ndinu a Khristu, ndiye ndinu mbewu ya Abrahamu, ndi olowa nyumba monga mwa lonjezo" (Agalatiya 3:29).
NJIRA YOPATUKA — Aefeso 1:14 ("chikole cha Mzimu") chimatsegula ku chiwombolo cha chinthu chogulidwa — cholowa chenicheni, ndi tsiku limene ndalama yoyambirira imalipidwidwa mokwanira.
MAWU OFUNIKA ACHIGIRIKI
Awa ndi mawu ofunikira a phunziroli. Khudzani liwu lililonse lokhala ndi tchuchi m'mavesi apamwambawa kuti muwone tanthauzo lake pano.
“khulupirira” — G4100 pisteuo — kukhala ndi chikhulupiriro; kudalira; kupereka kwa