Malembo Gakuti Chichi Pa Ngani Ja Umbone wa Mlungu? — Msingi
MSINGI · KUSOMERA KWA KALEKALE, KWAKUŴIKWA MU DONGOSOLO LYAKALE
Umbone wa Mlungu — Lilaiko lya Chikulupi Lyalili pa Nsingi
LILOWE LYAUGUNDA
Mpikanani sambano peuto pakutandila uongo wa Mlungu. Ngaatandila mwa mmwejo; jikutandila mu mituka ja Mlungu. Machili gakwe ga Umlungu gatupele yosope yaikwenela umi ni uongo wa Mlungu — liloŵe lya Chigiliki lili eusebeia (G2150, uongo wa Mlungu), umbone, umi wakunonyelesya Mlungu. Ilanga yekulungwa ni yakusosekwa yapedwile, kuti tuŵe ŵakamulana ni usyene wa Umlungu; liloŵe lili koinonos (G2844, ŵakamulana) — jwakugaŵana, mmbusanga. Nambo mmone liloŵe lyalikuja panyuma pa mituka: MKANE UKALI WOSE, MJONGEZE. Pana ngazi apa. Chikulupi chikwima kaandanda; kaneka umbone, umanyilisi, kulikamula, kupilila — nombe kupilila, mjongezeje uongo wa Mlungu; ni panani pa uongo wa Mlungu, ntima wa uukapenga ni unonyelo. Ngazi jilijose ni mtuka wa Mlungu, ni ngapagwa ngazi jajikujonjechedwa mwangali kulikamulichisya. Mtuka ukusachilwa kutumichisyidwa. Ni ligongo chichi ukupedwa? Kuti Mlungu akusyidwe. Liloŵe lya ukulu lili doxa (G1391, ukulu) — ukulu wakuwoneka mwakusalala, ukulu wakuWONEKA: lulanga lukumelemenda paujo pa ŵandu, masengo gambone gakuwoneka, isogosi yejinji yakupagwa, chiilu ni msimu iŵaga yakwe nsyene. Sambano mpikanani yakupikanichisya iŵiliyo. Naga yindu yi ili mwa mmwejo ni ikupunda, nkaŵa ŵangali isogosi kapena ŵangali kupagwa isogosi. Naga nkusoŵekwa nayo, nkuŵa ŵangalola, ni mwaliŵalile kuti mwaswejesyedwe. Sano nlimbisye kuŵilanjidwa kwenu ni kusagulidwa kwenu; ntende yindu yi, ni ngamkagwa ata panandi. Nambo ndamuchisye: ŵandu ŵangali woga wa Mlungu ŵajinjile mwakusisika — mitela jangali isogosi, jajiwile kaŵili. Ni Mwenye asasile pangasisa kuti: ŵajinji ni ŵawilanjidwe, nambo ŵannonope ni ŵasagulidwe. Mundu jumo ajinjile pa ukwati wangali chakuwala, ni ŵankopwesye paasa; ŵajinji chachisosa kwinjila, nambo ngasakombola. Ibulahimu ŵawilanjidwe, ni ŵapikanichisye, ni ŵakopweche, mwangali kumanyilila kwakwaula. Sano nlimbisye — ni mbesi ja ŵawilanjidwe ni chakulya cha chilo, chakulya cha chilo cha ukwati wa Mwanangondolo. Nsakuchichende.
MAULO GATATU AGAYANJILE LILI LISOMO
1. Uwosope wa Mlungu ukusa kutyochi, ni ichindi ya kujonjecheka mchikulupi chenu?
2. Ana ndi chichitichika kwa mundu jwakwete yindu yi, ni kwa mundu jwangali nayo?
3. Kuŵilanjidwa ni kusagulidwa kwenu kukusimichisyidwa uli, ni mbesi ja ŵandu ŵakusimichisya yeleyi ni chichi?
(Ganisyo syangu — bikani liloŵe lyandanda pambali pa liloŵe lyambesi: eusebeia (G2150, godliness) ni asebes (G765, ungodly). Mundu jwa asebes nganijuŵa jwannonje ku liloŵe lya godliness; jwelejo ali liloŵe lyeleli lyakukanidwa. Kwayele Yuda akulonjesya ŵanganyao pakukana kwao: KUKANA Ambuje Mmuwo pe. Godliness ni ungodliness ndi chipimo chimpepe — chimo chagumbala, chinechakwe chili chigumbalile.)
(Nganisyo syangu jekapejane — kulijiganya aku kwiimile chilimila mchiHelesi cha Petulo; chiHebulu pelepa chili liloŵe limo mu kuŵilanjidwa kumo. Mlungu ŵaŵechete kwa Abulamu, chilambo chichinguSAKUNDA— raah (H7200, kulola) — nambo ŵannosisye chindu pangali. Abulamu ŵajawile paasa, mwakuti akaimanyilile kuti akulongolela kwapi. Kutanda ni kwendajenda, kaneka kulola: mundu jwaŵilanjidwe akwenda mchikulupi, ngaŵaga mchilolechesye.)
LICHOMBE LYAKUUGULA
Tap Bible Speaks under any verse for its word study, other Scripture, and notes.
2 Petulo 1:3Kwa ukombole wao, Akunnungu atupele yose itukuilajila mu umi wa kwalamba ni kwanonyelesya kwa litala lya kwamanyilila ŵelewo ŵatuŵilasile tujinjile mu ukulu wao ni umbone wao asyene.
MASIKU GA CHIGILIKI⚑ G2150 eusebeia — mtima wagosyopepe
MU KULIMBIKILA KOSE, ONJEZGANI KU CHIKULUPI CHENU UWONE + KU UWONE UMANYILISI.
2.2 Petulo 1:6Mu umanyilisi wenu njonjechesye kuukombola ntima ni mu kuukombola ntima mo njonjechesye upililiu ni mu upililiu wenu njonjechesye kwalamba Akunnungu.
MASIKU GA CHIGILIKI⚑ G2150 eusebeia — mtima wagosyopepe
(Ganisyo gangu gakwe payekape — kuŵilanga ni kwa Mlungu: jwalakwe ŵammanyi chikanaŵe, ŵansagwile chikanaŵe, ŵammilasile kutyoka mu chipi. Nambo Petulo akuti, MTENDEKANYE kuŵilanga ni kusagulidwa kwenu kuŵe KWA CHISIMU. Liloŵe lyakwe ni eklektos (G1588, wasagulwe) — wasagulidwe, wasagulwe, wasagulwe: mmwe m'chipande CHASAGULWE; tendani chalimbile kuti chiŵe cha chisimu mwa mmwe. Sano chinauli? MNAGATENDA yeleyi — yindu ya chikwaso. Basi mbesi jakwe nganijiŵa jakukayika: ngamgwa NDI KAMOSI PE, ni pakwinjila pakupedwaga MOŨJITE. Sano mundu ŵammilasile kwa chichi? Kuti akolochedwe m'chithuthu cha Mwanagwe, ni kulalichila ya lumbili lwa jwaŵammilasile.)
5. CHENJESO — ŴANDU ŴAKUSAKALA ŴAJINJILE MWANANGO
1.YUDA 1:4Pakuŵa ŵandu ŵangakwajogopa Akunnungu ŵaŵajinjile kwa chisyepela mu mpingo mwetu. Ŵandu wo atindenye utenga wa umbone wa Akunnungu ŵetu kuti atende chikululu, ni kwakana Che Yesu Kilisito jwaali Chilongola ni Ambuje pe. Nambo Malembelo ga Akunnungu galondwele chitandile kalakala kuti kulamulikwa kukwalolela ŵandu wo.
ŴANDU ŴANGAKWAJOGOPA AKUNNUNGU ŴAŴAJINJILE, ATENDENYE UTENGA WA UMBONE KUTI UŴE CHIKULULU, NI KUMKANA AMBUJE.
2.YUDA 1:12Ŵandu ŵa akwika ku chindimba chenu cha chakulya chachikulosya unonyelo, ŵanya ŵa ali ŵakwajogopa pakuŵa kwa wende wao wangalumbana akutaga soni. Ŵanya wo akulandana ni ŵakuchinga ŵakujijikutisya achinsyene pe. Ŵanya wo ali mpela maunde gangali ula gagakujigalikwa ni mbungo. Akulandana ni itela yaipukutiche masamba, yangali isogosi yetupulwe ni kuumula chwa.
LIMBANGE KUJINJILA PA NLANGO WAWUNANDI; ŴANDU ŴANJI CHASOSE, NANGA NGASAKOMBOLA.
(Nganisyo syangu jaunsyene — muŵiche yaŵili mo pamo, ni lekani kulekangana kwannono kutujiganye. M'Matayo mundu jula ŴAJINJILE — ŵaŵilanjidwe, ni ŵaiche ku ndowa — nambo nganakwete lisalu lya ndowa, ni ŵaponyekwe m'chipi cha kwasa. M'Luka ŵandu ŵajinji ngaakwinjila ng'oo: akulinga KWINJILA, nambo ngaakukombola. Kuŵilanjidwa kwakukwana, kulinga nombe kwakukwana: lisalu likusachilwa kuŵa pa mmwe, ni nlango ukusachilwa kumenyanidwa. Aji ni maloŵe ga Mwenye jwatuluche pa gao ga Petulo — mtendele kulimbila kuti mkulisimichisye kuŵilanjidwa kwenu ni kusagulidwa kwenu.
Chiunukuko 19:9Pelepo katumetume jwa kwinani ŵaasalile une, “Nnembe gelega: Akwete upile ŵelewo ŵaŵilanjikwe ku chakulya cha ulombela wa Mwanangondolo.” Ŵasalile sooni, “Agaga gali maloŵe ga usyene ga Akunnungu.
Akwete upile ŵelewo ŵaŵilanjikwe ku chakulya cha ulombela wa Mwanangondolo.
(Nganisyo syangu jikulu — aji ni chikagulo chosope mu chitalu chimo: uswela wa Chiwundu, eusebeia (G2150, godliness), akupegwa ni machili gakwe ga Chiwundu — yosope yaikuŵajilana ni yalakweyo yapegwidwa kalekale — ni yakuŵichidwaga pa kupeleka umanyilisi wosope, upile umo mpaka wine, mpaka Mlungu akulapikwa mu masengo genu ni chikulupi chenu ni isogolo yenu ni chiilu chenu ni mbumu jenu. Yindu yi mmwe yikuntendekasya kuŵa ni isogolo; kusoŵa kwake kukuntendekasya kuŵa ŵangalola. Ŵandu ŵangaŵa ŵaswela ŵaijiye mwaunganya, mitela jangali isogolo, jajwile kaŵili — nambo mmwe, mpeleche umanyilisi kuti nchiwiche chilombolelo ni uwesyo wenu mwakukamuka, pakuŵa kuŵilangidwa nganichiŵa chakwana: lisalu likuŵajilwa kuŵa pa mwili, ni mnyango ukuŵajilwa kumenyanila. Aburaamu aŵilangidwe, ni kupikanila, ni kutyoka. Tendaga yindu yi, ni ngasinjiganya kalikose; nlango uchipegwa kukwenu mwakugumbala, ni ŵakusekwa ali ŵaŵaŵilangidwe ku chakulya cha ulombela cha Mwanangondolo — chachitama pamo ni Aburaamu, mundu jwaŵilangidwe jwapikanile. Aya ni maloŵe gakuonaonape ga Mlungu.)
MASIKU GA CHIGILIKI
Aga ni maloŵe gakusachilwa ga somo ali. Kwaŵayani liloŵe lililyose lyalikwete tuchindondo m'mavesi gapachanya kuti nkaiwone mate gakwe kuno.
7. Ahebulai 11:8 — Kwa chikulupi, che Iblahimu ŵanjitichisye Akunnungu apala paŵaŵilanjikwe ajaule ku chilambo chiŵalanjikwe ni Akunnungu kuti chiŵe chao; ni ŵatyosile:
Yatuti ngazi jikutandaga: jonjechesyani pa CHIKULUPI chenu (2 Petulo 1:5) — ni chikulupi chikwika kupitila kupilikana, ni kupilikana kukwika kupitila Liloŵe lya Mlungu (Aroma 10:17).
Mmwe chiwalo chikupegwa: mundu jumo nganakola chiwalo cha ulombela (Matayo 22:11) — nambo kwa nkwegwa jwapedwe kuwala nsalu jambone, jangalala ni jeswela: pakuwa nsalu jambone ni chilungamiko cha achiswela (Chiunukuko 19:8) — chiwalo ni chakulya chikwima pamo (Chiunukuko 19:8-9).
Mwaakuŵilanjidwa mwakusaguka kuŵa ŵakusagulikwa: ŵajinji akuŵilanjidwa, nambo ŵannonope ni ŵakusagulikwa (Matayo 22:14) — ni aŵala ŵali pamo nawo akuŵilanjidwa, ni akusagulikwa, ni akukulupilika (Chiunukuko 17:14).
Mmalilo ga kwenda kwa Abulahamu: jwatyosile, ali nganijumanyilila kwakuti akwendaga (Ahebulayo 11:8) — ligongo ŵasosaga msinda wauli ni misingi, jwaŵakuuŵaga ni kuupanga ali Mlungu (Ahebulayo 11:10).